ਜਿਸ ਦਿਨ ਦਾ ਤੋਤੀ ਪੈਂਚ ਉਹਦੀ ਬਾਹਰਲੀ ਹਵੇਲੀ ਹੋ ਕੇ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੜੀ ਵੀ ਉਹ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਹਿ ਸਕਿਆ। ਕਿੱਥੇ ਤਾਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਉਹ ਪੂਰਬੀਏ ਕੋਲੋਂ ਬਾਲਟਾ ਮੰਗਵਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ, ਕਿਥੇ ਹੁਣ ਉਹ ਹਰ ਘੰਟੇ-ਡੂਢ ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਉੱਠ ਕੇ ਗਲੀ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ। ਐਵੇਂ ਬੇਮਤਲਬ ਗਲੀ ਦਾ [...]

ਗਿੱਲ ਅਜੇ ਵੀ ਡੋਰ ਭੌਰ ਹੋਇਆ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਏਨੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਂ ’ਤੇ ਏਡਾ ਵੱਡਾ ਵਾਕਾ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਾਰੀਆਂ ਖੂਫੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਫੇਲ੍ਹ, ਸਾਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਧਰੀ ਧਰਾਈ ਰਹਿ ਗਈ। ਆਖ਼ਰ ਕੋਈ ਏਨਾ ਨਿਡਰ ਤੇ ਬੇਖੌਫ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਸ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਨੇ ਇਹ ਲੋਕ।                               —-0—-
“ਓ [...]

ਸ਼ਾਹ ਆਲਮ ਕੈਂਪ ਵਿਚ ਦਿਨ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਜ਼ਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਰਾਤਾਂ ਕਿਆਮਤ ਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਹਫੜਾ ਦਫੜੀ ਦਾ ਆਲਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਲ੍ਹਾ ਬਚਾਵੇ। ਇੰਨੀਆਂ ਅਵਾਜ਼ਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕੰਨ ਪਈ ਅਵਾਜ਼ ਵੀ ਸੁਣਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ। ਚੀਕ ਪੁਕਾਰ, ਰੌਲ਼ਾ-ਰੱਪਾ, ਰੋਣਾ-ਪਿੱਟਣਾ, ਆਹਾਂ-ਸਿਸਕੀਆਂ………….
ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਰੂਹਾਂ ਆਪਣੇ ਬਾਲ-ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। [...]

ਨਹੀਂ ਇਹ ਕੱਪੜੇ ਉਸ ਦੇ ਲਾਲ ਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ। ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਏਡੀ ਛੇਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਲਾਡਲੇ ਦੇ ਲਹੂ ਭਿੱਜੇ ਕੱਪੜੇ ਦੇਖ ਕੇ ਬਾਪੂ ਦਾ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਮੰਨਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਹਿਣ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੁਰ ਪਿਆ ਸੀ, ਸ਼ਨਾਖਤ ਕਰਨ ਲਈ…। ਜਿਹੜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਮੁਕਾਬਲਾ [...]

“ਜਨਾਬ ਆਹ ਹਰਦੀਪ ਦਾ, ਵੱਡੇ ਖਾਲਸੇ ਦਾ ਕੁਛ ਕਰਨਾ ਪਊ ਜੀ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਇਹ ਖ਼ਰਾਬ ਕਰੂ” ਕੋਤਵਾਲੀ ਵਿਚਲੇ ਸ੍ਹਾਬ ਮੱਖਣ ਸਿਹੁੰ ਦੇ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਵੜਦਿਆਂ ਹੀ ਹੌਲਦਾਰ ਬਲਦੇਵ ਨੇ ਮੱਖਣ ਸਿਹੁੰ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਹੁੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ।
“ਕਿਉਂ ਹੁਣ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ” ਕਾਗ਼ਜ ਫਰੋਲਦੇ ਹੋਏ ਮੱਖਣ ਸਿਹੁੰ ਨੇ ਹੌਲਦਾਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
“ਹੋਣਾ ਕੀ ਐ ਜਨਾਬ, ਅੱਜ ਫੇਰ ਗੁਰਦਾਰੇ ਲੱਗਿਆ [...]

(ਥਾਣੇਦਾਰ ਹਰਪਾਲ ਸਿਹੁੰ ਕੁਝ ਕਾਹਲੀ ਜਿਹੀ ਨਾਲ ਥਾਣੇ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਹੌਲਦਾਰ ਜਿੰਦਰ ਬੋਲਦਾ ਹੈ)
ਹੌਲਦਾਰ:-ਜਨਾਬ, ਅੱਜ ਕਿਵੇਂ ਜੀ…. ਤੜਕੇ- ਤੜਕੇ ਈ? ਸੁੱਖ ਤਾਂ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਜੀ ਕਦੇ 10-11 ਵਜੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਏ ਈ ਨ੍ਹੀ, ਲਗਦੈ ਜਨਾਬ ਨੇ ਰਾਤ ਘੱਟ ਪੀਤੀ ਹੋਣੀ ਐਂ, ਜਿਹੜਾ ਸਵੱਖ਼ਤੇ ਈ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇਤੇ।
ਥਾਣੇਦਾਰ:-(ਆਪਣੀ ਕੁਰਸੀ ’ਤੇ [...]

ਮੈਂ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਸ਼੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪ੍ਰਕਰਮਾਂ ਵਿਚ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਗੁਰਬਾਣੀ ਸਰਵਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਮਝਣ ਦਾ ਯਤਨ ਵੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਰਾਗੀ ਸਿੰਘ ਸ਼ਬਦ ਗਾਇਣ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ,
“ਤਾ ਕਉ ਧੋਖਾ ਕਹਾ ਬਿਆਪੈ ਜਾ ਕਉ ਓਟ ਤੁਹਾਰੀ ॥”
ਸੰਗਤ ਦਾ ਆਉਂਣ ਜਾਣ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਸੀ। ਸਭ ਕੁਝ ਬੜਾ ਸ਼ਾਤ ਸੀ। ਮਨ ਨੂੰ [...]